Ta strona używa plików cookie w celach statystycznych oraz opcjonalnie do wyświetlania spersonalizowanych reklam. Kliknij zielony przycisk aby zamknąć ten komunikat:

Historia Mielęcina - od 1772 do 1939 r.

Ilustrowana

HISTORIA MIELĘCINA

w zarysie

oprac. Artur Szymański

 



1773 r.

Pierwsza wzmianka o istnieniu młyna.

Młyn należy administracyjnie do Wołowych Lasów, we wzmiance nosi niemiecką nazwę Eichfiermülle (polska nazwa: Zalesie [Rozporządzenie Ministra Administracji Publicznej z dnia 2 kwietnia 1949 r. o przywróceniu i ustaleniu nazw miejscowości]).

 

Rozporządzenie Ministra AP z 1949 r.
Rozporządzenie w sprawie nadania nazwy Zalesie

1789 r.

Spis powszechny ujawnia, że w Mielęcinie w tym roku istnieje 26 zamieszkanych domów.

 

 

ok. 10. listopada 1806 r.

W okolicy Mielęcina maszerują w drodze do Wałcza wojska Napoleona.

 

Wojska napoleońskie
Wojsko napoleonskie

luty 1807 r.

Niedaleko Mielęcina maszerują oddziały pułkownika Franciszka Garczyńskiego, wysłannika generała Henryka Dąbrowskiego, w drodze z Wałcza do Wielenia przez Trzciankę, szukając po drodze pruskich patroli.

 

Wojsko polskie z okresu wojen napoleońskich
Wojsko polskie z okresu wojen napoleońskich

1808 r.

Po wytyczeniu granic Księstwa Warszawskiego Mielęcin pozostaje w Prusach stając się wsią nadgraniczną.

 

 

1812-1813 r.

Liczne przemarsze wojsk francuskich, ruskich i kozackich związane z wojną Napoleona z Rosją niesłychanie zubożają ludność w Mielęcinie i okolicach.

 

Wojska ruskie z czasów wojen napoleońskich
Wojska ruskie z czasów wojen napoleońskich

1815 r.

Kongres wiedeński uznaje i podtrzymuje zwierzchność Prus na tym terenie.

 

 

przełom 1831-1832 r.

Przez okolice Mielęcina maszeruje emigrując do Francji kolumna Polaków biorących udział w przegranym powstaniu listopadowym, kilku z nich osiedla się tu na stałe.

 

 

1825-1828 r.

W pobliżu Mielęcina trwa budowa bitego traktu pocztowego Człopa – Wałcz, dzisiejszej drogi nr 22, jednej z pierwszych dróg utwardzonych na terenie ówczesnego powiatu wałeckiego.

 

Droga nr 22 w czasie śnieżycy, 2010 r.
Droga nr 22, skrzyżowanie z drogą do Mielęcina w czasie burzy śnieżnej
w styczniu 2010 r.

1846-1870 r.

Najczęściej nadawane dzieciom imiona w parafii Mielęcin: Johann, August i Martin, Maria, Anna, Apollonia.

 

 

1850-1945 r.

Najczęściej występujące nazwiska w parafii Mielęcin to: Schulz, Polzin, Koplin, Schmidt, Robek, Litfin, Neumann i Weckwerth.

Polacy stanowią ok. 5% mieszkańców, ich nazwiska to przeważnie: Binaszkiewiecz, Boczański, Wałecki.

 

 

do 1851 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełnił Jacob Valerius Riebschläger.

 

 

1852 r.

W Mielęcinie przez rok nie ma proboszcza, posługę pełnią kapłani z sąsiedztwa, najczęściej wikariusze z Tuczna.

 

 

1853-1856 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Alois Mitschek.

 

 

1856-1870 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Christoph Streich.

 

 

1870-1896 r.

Najczęściej nadawane dzieciom imiona w tym okresie w Mielęcinie: Franz, Paul, Joseph, Maria, Anna, Martha

 

1871-1873 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Joseph Garske.

 

 

18. stycznia 1871 r.

Proklamacja Cesarstwa Niemieckiego (Rzeszy Niemieckiej) – administracyjnie Mielęcin wraz z całą prowincją Prus Zachodnich staje się jej częścią.

Polska mapa z 1881 r. z widocznym Mielęcinem
Polska mapa z 1881 r. z polskimi
nazwami miejscowości. Jest tu
także widoczny Mielęcin.

Godło Cesarstwa Niemieckiego.
Godło Cesarstwa Niemieckiego (Rzeszy Niemieckiej)

1873-1893 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Johann Bork.

 

 

1894-1904 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Clemens Thielemann.

 

 

1896-1920 r.

Najczęściej nadawanie dzieciom imię w parafii Mielęcin to: Leo, Maria, Anna.

 

Gościniec i piekarnia w Mielęcinie, początek XX w.
Gościniec i piekarnia w Mielęcinie

1. grudnia 1904 r.

Otwarcie linii kolejowej.

Stacja Mielęcin Wałecki od dnia otwarcia do 1947 roku nosi nazwę Mellentin – Eichfier, czyli Mielęcin-Wołowe Lasy.

W 1947 roku stacji PKP zostaje nadana nazwa Mielęcin Wałecki.

 

Rozkład jazdy pociągów kursujących przez Mielęcin ok. 1905 roku.
Rozkład jazdy pociągów kursujących przez Mielęcin ok. 1905 roku.

Przedwojenny pociąg kursujący w Mielęcinie.
Przedwojenny pociąg kursujący w Mielęcinie.
Na zdjęciu trasa do Człopy.


1905 r.

Liczba mieszkańców Mielęcina wynosi 540 osób + 48 osób w majątku Mielęcin położonym ok. 1,5 km na północny wschód od wsi, pod lasem, przy dzisiejszej ul. Polnej.

W Eichfiermühle (Zalesiu, czyli dzisiejszym „Młynie”) mieszka 19 osób.

Mapa Mielęcina z 1938 r. - przedruk mapy z 1933 r.
Mielęcin na mapie z 1938 r. będącej przedrukiem mapy z 1933 r.
Przedrukowana mapa musi być kopią dużo wcześniej powstałego szkicu, ponieważ nie ma na niej zabudowań powstałych w latach 1920-1926 ani kolejki wąskotorowej. Na podstawie analizy istniejących zabudowań powstanie oryginału datowałbym na lata 1905 - 1910.

 

31.05.1905 do 1923 r.

Właścicielem młyna (Eichfiermühle) przez 18 lat jest niejaki Friedrich Stabenow.

 

Młyn ok. 1930 r. - widok od strony Wołowych Lasów
Młyn ok. 1930 r.

1906-1907 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Paul Giering.

 

1907 - 1944 r.

Posługę kapłańską w parafii Mielęcin pełni Joseph Garske. Prawdopodobnie nie jest to zbieżność nazwisk i to ten sam ksiądz, który przebywał w Mielęcinie w latach 1871 – 1873. W 1944 roku mógł mieć nieco ponad 90 lat.

 

 

1. grudnia 1910 r.

W Mielęcinie mieszkają 533 osoby

Mapa okolic Wałcza z 1910 r. Widoczny Mielęcin. Mapa okolic Człopy z ok. 1910 r. Widoczny Mielęcin.
Mapa okolic Wałcza (1910 r.) i Człopy (ok. 1910)
z widocznym na nich Mielęcinem.

 

 

1918 r.

Budowa szosy w Mielęcinie (Trzcianka – Wołowe Lasy – Mielęcin – Miłogoszcz).

Mapa Mielęcina i okolic z 1918 r.

Mapa Mielęcina i okolic, 1918 r.

 

 

1920-1926 r.

Choć wielki kryzys za pasem, trwa intensywne osadnictwo niemieckie, obszar Mielęcina znacznie się powiększa - powstają zabudowania dzisiejszej ul. Polnej, Dworcowej (od cmentarza do stacji) i Kolejowej (przy stacji PKP) – do roku 1920 tereny te leżały poza wsią, a cmentarz wówczas znajdował się na jej skraju.

Budowa drogi do Piły (odnoga z Rusinowa).Rozpoczęła się budowa drogi Budowa drogi Skrzatusz-DobinoWałcz – Piła, do czego wykorzystywano materiał wydobywany w naszej żwirowni. Po wcześniejszych badaniach geodezyjnych gmina zakupiła za 14.000 marek teren, gdzie rozpoczęto wydobywanie skał i tłucznia. Na stałe zainstalowano tam maszyny do rozdrabniania skał. Do transportu tłucznia wybudowano 4 kilometrową wąskotorówkę. Natężenie prac było tak duże, że musiano pracować dwiema lokomotywami jednocześnie.

Torowisko (rozjazd) w pobliżu dzisiejszej remizy OSP.W miejscu dzisiejszej remizy OSP Kruszarka zainstalowana na żwirowni.Mielęcin była warsztat do obsługi kolejki. Obok znajdowała się zwrotnica. Stamtąd łagodnym łukiem wąskotorówka dochodziła do nasypu kolejowego i wzdłuż niego biegła prosto do stacji kolejowej i dalej, mniej więcej do wysokości dawnej składnicy drewna. Po drodze był dodatkowy punkt rozładunkowy (na wysoko

ści Kolejowej 4), gdzie kruszywo przeładowywano na samochody – jego pozostałości to górka – czyli tzw. „lasek” obok „huśtawek”, gdzie zachowały się jeszcze drobne elementy pomocniczych konstrukcji betonowych. Obok betonowej rampy (zachowanej w postaci niszy w nasypie), wykorzystywanej do rozładunku na mniejsze pojazdy, stała kuźnia (dziś stoi tu prywatny garaż).

Mapa okolic Wałcza z 1920 r.

Mapa okolic Wałcza z 1920 r.

Lokomotywa wąskotorówki z Mielęcina

Lokomotywa wąskotorówki z Mielęcina

Lokomotywa wąskotorówki z Mielęcina
Lokomotywa wąskotorówki z Mielęcina




1921-1945 r.

Najczęściej nadawane dzieciom imiona w parafii Mielęcin: Bruno, Maria, Elisabeth, Gertrud, Margarethe, Anna.

Panorama Mielęcina z lat 30-stych XX w.
Panorama Mielęcina z lat 30-stych XX w.

1922 r.

Mielęcin administracyjnie wchodzi w skład sztucznie utworzonej na mocy traktatu wersalskiego Marchii Granicznej Poznań – Prusy Zachodnie.

 

Godło Marchii Granicznej
Godło Marchii Granicznej

1925 r.

Liczba mieszkańców Mielęcina: 573 osoby.

 

 

ok. 1930 r.

W Mielęcinie następuje rozbudowa składnicy drewna pomimo wielkiego kryzysu. O charakterze rozbudowy brak danych.

 

 

1933 r.

Marchia Graniczna łączy się z Prowincją Brandenburską, w 1938 ostatecznie znika z mapy, przez co Mielęcin leży teraz formalnie w Brandenburgii.

Liczba mieszkańców Mielęcina: 620 osób.

 

Jezioro Kabel (Kabelsee) w pobliżu żwirowni, ok. 1930 r.
Jezioro Kabel (Kabelsee) blisko żwirowni, ok. 1930 r.

1934.

Rozpoczyna się budowa Wału Pomorskiego – nasza żwirowania dostarcza materiałów nie tylko do utwardzania okolicznych dróg.

W miejscu dzisiaj zwanym „Magazynem” znajdował się zakład produkcji płyt i belek żelbetowych, które wykorzystywane były do budowy bunkrów i umocnień Wału Pomorskiego.

 

Zwirownia w latach 30-stych XX w.
Żwirownia w latach 30-stych XX w.

przełom 1936/1937 r.

Na przełomie lat 1936/1937 w Mielęcinie mieszka 631 osób, powierzchnia wsi wynosi 1896 ha.

Mapa Mielęcina i okolic, 1937 r. Położenie placu sportowego w Mielęcinie w 1937 roku. Mapa Zalesia (dzisiejszego opuszczonego Młynu) - 1937 r.
Bardzo dokładne mapy topograficzne Mielęcina i okolic z 1937 roku (wieś Mielęcin, plac sportowy w Mielęcinie i Zalesie (Eichfiermuehle/Młyn).

Gościniec i piekarnia w Mielęcinie, ok. 1930 r.
Gościniec i piekarnia w latach 30-stych XX w.

1938 r.

Nowy podział administracyjny w Rzeszy Niemieckiej skutkuje włączeniem Mielęcina do Prowincji Pomorze.

 

Godło Prowincji Pomorze
Godło Prowincji Pomorze

1939 r.

Liczba mieszkańców Mielęcina: 637 osób.

Mielęcin na mapie z 1939 r.
Mielęcin na mapie z 1939 r.

 

1. września 1939 r.

Wybucha II Wojna Światowa.

Mielęcin jest od 168 lat miastem niemieckim (leżącym na terenie najpierw Prus, potem Marchii Granicznej i Prowincji Pomorskiej, a na koniec III Rzeszy), wobec czego we wsi bardzo niewiele się tego dnia zmieniło...

 

 

 

Mielęcin na mapie z 1938 r. będącej przedrukiem mapy z 1933 r. Przedrukowana mapa musiała być kopią dużo wcześniej powstałego szkicu, ponieważ nie ma na niej zabudowań powstałych w latach 1920-1926.